Natuurontwikkeling Noordwaard

Voormalige landbouwpolder Noordwaard grenst aan Nationaal Park de Biesbosch; een zeldzaam zoetwatergetijdengebied op de grens van Brabant en Zuid-Holland. In het kader van het overheidsprogramma ‘Ruimte voor de Rivier’ is de voormalige landbouwpolder door hoofdaannemer Martens en Van Oord ontwikkeld tot natuur- en Ruimte voor de Riviergebied. Het gebied gaat deel uitmaken van Nationaal Park de Biesbosch en is bedoeld om bewoners van het rivierengebied, waarin de Biesbosch is gelegen, veiligheid te bieden in tijden van hoogwater. Met het afgraven van de landbouwgrond is Nationaal Park de Biesbosch ca. 600 ha. groter geworden.

In dit project is ruimte aan de rivier gegeven doordat het ontwikkelde gebied op natuurlijke wijze zorgt voor de berging van water van de rivier de Nieuwe Merwede, die grenst aan de Noordwaard.

Om voormalig poldergebied ‘Noordwaard’ geschikt te maken als ‘overloopgebied’ voor de Merwede is door Martens en Van Oord sinds eind 2006 ca. 1,3 miljoen m³ grond en zand verzet. Er zijn geulen gegraven, bruggen en wegen aangelegd en buitendijken doorgegraven om water in het gebied toe te laten. Met het zand dat beschikbaar kwam bij het uitgraven van de geulen zijn eilanden aangelegd. Bij hoogwater dienen deze als vluchtplaats voor grote grazers.

Hoewel Dienst Landelijk Gebied (DLG) de opdrachtgever is voor dit project is zij niet als enige partij betrokken bij de totstandkoming van het project; de inrichting van de Noordwaard kwam tot stand door samenwerking tussen DLG van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, Rijkswaterstaat van het ministerie van Verkeer en Waterstaat, Staatsbosbeheer, provincie Noord-Brabant, gemeente Werkendam en Waterschap Rivierenland en met medewerking van de (voormalige) bewoners.

Spectaculair onderdeel van het project is de aanleg van een kunstproject in het landschap. Het kunstwerk, ‘Wassende Maan’ genaamd, is in opdracht van DLG ontworpen door kunstenaar Paul de Kort. ‘Wassende Maan’ is een 4,5 hectare groot cirkelvormig labyrint van sloten waarin water met het getij in- en uitstroomt.(foto: Karel Tomei, fotomontage/ ontwerp: Paul de Kort). Onder invloed van de getijdenwisseling zal de ‘Wassende Maan’ er steeds anders uit zien. Het centrum van het labyrint wordt gevormd door een cirkelvormige vijver. De bodem van de vijver glooit zo dat de waterspiegel, terwijl het water stijgt en daalt, de schijngestalten van de maan beschrijft, de motor achter het getij. (bron: Paul de Kort). Het kunstwerk is door Martens en Van Oord in de tweede helft van 2007 aangelegd. Het ontwerp is door medewerkers van Martens en Van Oord omgezet in een digitaal terreinmodel, dat kon worden ingelezen in de bulldozers en graafmachines.

Op 7 mei 2008 werd het natuurontwikkelingsgebied officieel geopend door Zijne Koninklijke Hoogheid de Prins van Oranje. Meer informatie en foto's van deze opening vindt u op de nieuwspagina.

Meer informatie over het project vindt u in de brochure van de Wassende Maan, samengesteld door kunstnaar Paul de Kort.

Tevens kunt u kijken op de website van Paul de Kort of op de website van Dienst Landelijk Gebied.

Fotografie: Agnes van Noorloos